Uitleg · contracten
Dynamisch energiecontract: hoe het werkt, en wat het afgelopen jaar kostte
Bij een dynamisch contract betaal je elk uur de prijs van de stroombeurs, plus een vaste opslag van je leverancier, plus energiebelasting en btw. Geen jaartarief dus, maar vierentwintig prijzen per dag — die van morgen staan elke middag rond 15:00 vast, zodra de day-ahead-markt is afgelopen.
De vraag die iedereen stelt is of dat goedkoper is dan vast. Op deze pagina staat het antwoord dat wattradar wél kan geven: wat het de afgelopen 365 dagen werkelijk had gekost, uit het eigen prijsarchief, naast de vaste tarieven die op dit moment worden aangeboden. Het antwoord voor jouw huis staat er niet in — dat hangt af van wanneer je stroom gebruikt, en daarvoor is er de backtest op je eigen profiel.
Wat een kilowattuur het afgelopen jaar kostte
| Contractvorm | All-in prijs per kWh | Bron |
|---|---|---|
| Dynamisch jaargemiddelde | 24,96 ct | archief 9 sep 2025 – 8 sep 2026 |
| 3 jaar vast mediaan van 14 contracten | 27,1 ct | tariefbladen, 7 sep 2026 |
| 2 jaar vast mediaan van 6 contracten | 27,7 ct | tariefbladen, 7 sep 2026 |
| 1 jaar vast mediaan van 18 contracten | 30,1 ct | tariefbladen, 7 sep 2026 |
| Variabel mediaan van 11 contracten | 31,5 ct | tariefbladen, 7 sep 2026 |
Het dynamische jaargemiddelde is opgebouwd uit de kale beursprijs (9,81 ct gemiddeld over 8.760 uur), de mediane leveranciersopslag van 2,00 ct inclusief btw, de energiebelasting van 2026 en 21% btw. Vaste tarieven zoals leveranciers ze publiceren: inclusief energiebelasting en btw, enkeltarief. Vaste leveringskosten (bij dynamische leveranciers € 5,99 tot € 8,50 per maand) staan hier buiten — die verschillen per leverancier en per contract.
Over het afgelopen jaar was dynamisch dus goedkoper dan elk vast contract dat er nu ligt. Met twee belangrijke maren, en die maken het verschil tussen een cijfer en een advies:
- Een gemiddelde is geen rekening. Jij verbruikt niet elk uur evenveel. Wie vooral 's avonds tussen zes en negen kookt, wast en laadt, betaalt méér dan dit gemiddelde — precies dan is stroom het duurst. Wie overdag kan schuiven, betaalt minder.
- Het is achteruitkijken. Dat de markt het afgelopen jaar zo liep, zegt niets hard over volgend jaar. Een vast contract koop je niet omdat het goedkoper is, maar omdat je weet waar je aan toe bent.
Reken het door op jouw verbruiksprofiel
Waarom het uur zoveel uitmaakt
Dit is de gemiddelde kale beursprijs per uur van de dag, over dezelfde 365 dagen. Het goedkoopste uur (groen) en het duurste uur (oranje) staan eruit gelicht.
Gemiddelde kale beursprijs in cent per kWh, per uur van de dag, over 365 dagen (9 september 2025 tot en met 8 september 2026). Bron: eigen archief van wattradar, day-ahead-prijzen via de publieke EnergyZero-API (EPEX). Exclusief opslag, energiebelasting en btw — die komen er voor elk uur even hard bij, dus het pátroon verandert er niet van.
Tussen het gemiddeld goedkoopste uur (13:00, 4,62 ct) en het duurste (19:00, 14,72 ct) zit een factor 3,2. All-in, dus met opslag, belasting en btw erbij, wordt dat 18,68 ct tegen 30,89 ct — de verhouding wordt kleiner omdat de belasting voor elk uur gelijk is, maar het verschil blijft ruim twaalf cent per kilowattuur.
Dat patroon heeft één oorzaak: zonnepanelen. Rond het middaguur leveren miljoenen daken tegelijk, en de prijs zakt weg. Tegen zevenen is de zon eruit, staat iedereen te koken en moeten de duurste centrales bij. Het dal is de laatste jaren steeds dieper geworden, en het is de reden dat een dynamisch contract voor het ene huishouden geld oplevert en voor het andere geld kost.
Op een gemiddelde dag zit er 11,7 cent verschil tussen het goedkoopste en het duurste blok van twee uur. Eén wasbeurt verschuiven levert daarmee een paar cent op; een laadbeurt van vijftien kilowattuur al gauw een euro of twee. Dat verschil is bovendien hard aan het groeien: in het archief per maand liep het van 3,98 cent in december 2025 naar 17,80 cent in augustus 2026.
Negatieve prijzen: 464 uur in een jaar
In dezelfde 365 dagen stond de kale beursprijs 464 uur onder nul — 5,3% van alle uren, gemiddeld ruim anderhalf uur per dag verdeeld over vooral zonnige weekenden en feestdagen. Het diepste uur zat op −49,84 ct, het duurste op +79,94 ct per kilowattuur.
Krijg je dan geld toe? Zelden. Energiebelasting en btw komen er nog bij, en die zijn niet negatief: pas onder ongeveer −11 cent kaal wordt de all-in prijs werkelijk negatief. Wat negatieve uren wél zijn: de goedkoopste uren van het jaar om te laden, te wassen en warm water te maken. De live teller staat hier.
Voor wie pakt dynamisch goed uit?
De eerlijke samenvatting: dynamisch beloont wie kan schuiven, en straft wie dat niet kan.
| Waarschijnlijk voordelig | Waarschijnlijk niet |
|---|---|
| Elektrische auto die 's nachts of overdag laadt | Alles gebeurt tussen 17:00 en 21:00 en dat is niet te verzetten |
| Thuisbatterij of warmtepompboiler met tijdsturing | Een krap budget waarin een dure winterweek niet past |
| Zonnepanelen — teruglevering krijgt de uurprijs in plaats van vaste terugleverkosten | Je wilt vooraf weten wat je maandbedrag wordt |
| Overdag thuis, of apparaten met een uitstelknop die je ook gebruikt | Je hebt geen zin om er ooit naar te kijken |
Dat laatste is geen grapje maar de belangrijkste vraag. Het verschil tussen dynamisch en vast zit voor de meeste huishoudens niet in de prijs zelf, maar in wat je met de prijs dóét. Doe je niets, dan betaal je ongeveer het gemiddelde en is de winst klein. Verschuif je de grote verbruikers, dan loopt het op tot tientallen euro's per jaar — de bespaarteller rekent dat voor jouw apparaten uit.
Waar je op let bij het kiezen
De uurprijs zelf is bij elke leverancier gelijk: dat is de beurs. Waar leveranciers wél in verschillen:
- De opslag per kWh. Loopt van 1,00 tot 2,57 cent inclusief btw. Bij 3.000 kWh per jaar is dat een verschil van ongeveer € 47 — de grootste post waar je zelf iets over te zeggen hebt.
- De vaste leveringskosten. € 5,99 tot € 8,50 per maand, oftewel tot € 30 per jaar verschil. Let op: een lage opslag met hoge vaste kosten kan duurder uitpakken dan andersom.
- Wat je krijgt voor teruglevering. Meestal de uurprijs minus dezelfde opslag, maar niet altijd — en vanaf 2027, als het salderen stopt, wordt dit voor paneelbezitters de belangrijkste regel van het contract.
- Uur- of kwartierprijzen. De beurs rekent sinds 2025 in kwartieren. Sommige leveranciers geven die door, andere middelen naar uren. Voor wie stuurt met een batterij of laadpaal maakt dat verschil.
- Opzegtermijn en boete. Dynamische contracten zijn doorgaans maandelijks opzegbaar zonder boete. Controleer dat — het is je uitweg als het je tegenvalt.
Bekijk opslag en vaste kosten per leverancier
Met zonnepanelen
Voor daken verandert er per 1 januari 2027 meer dan de contractvorm: dan stopt de salderingsregeling. Twee dingen zijn nu al waar. Ten eerste kennen dynamische contracten geen vaste terugleverkosten: je krijgt per uur de marktprijs, minus de opslag. Ten tweede is dat precies het lastige punt — zonnestroom komt binnen op de uren dat de prijs het laagst is, en soms negatief. Een dak dat veel teruglevert krijgt daar dus wéinig voor, of het nu vast of dynamisch is.
De som die er dan toe doet is niet “wat kost een kilowattuur” maar “hoeveel van mijn eigen opwek gebruik ik zelf”. Voor tien panelen op het zuiden loopt dat van ongeveer 30% zonder maatregelen tot ruim de helft met een beetje schuiven.
Veelgestelde vragen
Is een dynamisch energiecontract goedkoper dan vast?
Over de afgelopen 365 dagen wel: gemiddeld 24,96 cent per kWh all-in, tegen 27,1 tot 31,5 cent voor de vaste en variabele contracten die nu worden aangeboden. Maar dat is een gemiddelde over alle uren; wie zijn verbruik niet kan verschuiven en vooral 's avonds gebruikt, komt hoger uit. En het is achteruitkijken — een vast contract koop je voor de zekerheid, niet voor de laagste prijs.
Hoe werkt een dynamisch energiecontract precies?
Je betaalt per uur de prijs van de day-ahead-beurs (EPEX), plus een vaste opslag per kWh van je leverancier, plus energiebelasting en btw. De prijzen van morgen worden elke dag rond 15:00 bekend, dus je weet minstens een halve dag vooruit wat een uur kost. Daarnaast betaal je vaste leveringskosten per maand en de gewone netbeheerkosten.
Wat is het risico van een dynamisch contract?
Dat een dure periode je vol raakt: in het diepste van de energiecrisis stond de uurprijs tijden boven de vijftig cent, en ook in dit archief zit een uur van 79,94 cent kaal. Er is geen plafond en geen prijsgarantie. Daar staat tegenover dat de meeste dynamische contracten maandelijks opzegbaar zijn, dus je zit er niet aan vast.
Heb ik een slimme meter nodig voor een dynamisch contract?
Ja. De leverancier moet per uur (of per kwartier) weten hoeveel je hebt gebruikt, en dat kan alleen met een slimme meter die op afstand wordt uitgelezen. Bijna alle Nederlandse aansluitingen hebben er een; staat het uitlezen uit, dan moet dat aan.
Is dynamisch verstandig met zonnepanelen?
Vaak wel, en per 2027 vaker: dynamische contracten kennen geen vaste terugleverkosten en je krijgt de marktprijs voor wat je teruglevert. Maar het hangt af van hoeveel je zelf gebruikt en van wat je leverancier op de teruglevering inhoudt. De vergelijking rekent dat per leverancier door op een jaar echte uurprijzen tegen de opwek van jouw dak.
Krijg ik geld toe bij een negatieve stroomprijs?
Bijna nooit. De beursprijs stond het afgelopen jaar 464 uur onder nul, maar energiebelasting en btw komen er nog bij: pas onder ongeveer −11 cent kaal wordt de all-in prijs echt negatief. Wat wel klopt: dat zijn de goedkoopste uren van het jaar om te laden of te wassen.
Peildatum: 8 september 2026. Prijsarchief: 365 dagen (9 september 2025 tot en met 8 september 2026), day-ahead-prijzen via de publieke EnergyZero-API (EPEX) — de hele reeks staat op het prijsarchief. Vaste en variabele tarieven uit de tariefbladen van de leveranciers, gecontroleerd op 7 september 2026; per leverancier met bron en peildatum in de vergelijking. Energiebelasting 2026: € 0,09161 per kWh exclusief btw — wat daar in 2027 mee gebeurt, staat hier.